<title_newspaper=Przekrj> 
<title_article=5 kilometrw liny> 
<author_1=Roman Burzyski>
<author_2=> 
<language=pl> 
<style=press>
<year=1951>
<month=9>
<date=1951-09-09>
<period=w>
<status=1_obieg>
<support=paper>
Okoo 600 milionw lat temu rozpocz sw geologiczn karier Dolny lsk. Przechodzi dzieje najbardziej burzliwe ze wszystkich ziem polskich. Byy tu i morza i lodowce, by okres (trzeciorzd), gdy panowa tu klimat ciepy i suchy. Byy czasy, gdy w okolicach Wabrzycha wybuchay wulkany (perm).
Wabrzych ley w owalnej kotlinie, otoczonej ze wszystkich stron grami. Ta wabrzyska niecka bya ongi wiksza i gbsza. Byo w niej (w okresie karbonu) jezioro. Z ssiednich gr spyway wielkie rzeki, nanoszc masy gruzu. Na zasypanym jeziorze wykwita nastpnie bujna rolinno bagienna, ktra z upywem epok zamienia si w wgiel. I tak powstao pod obecnym Wabrzychem dolnolskie zagbie wglowe, zawierajce wielkie pokady wgla i to w doskonaym gatunku.
Co to jest koks?
Koksu si nie kopie. Koks wytwarzany jest z wgla w koksowniach. Koks niezbdny jest do licznych procesw produkcyjnych, gwnie w odlewnictwie i hutnictwie. Ale nie z kadego wgla mona zrobi koks. Musi to by wgiel specjalnego rodzaju, tak zwany koksujcy.
Aeby zrobi koks najlepszej jakoci, musi si pomiesza kilka gatunkw wgla. W wabrzyskim zagbiu cztery kopalnie wydobywaj wgiel koksujcy, lecz kada wydobywa wgiel o innych waciwociach. Pobliska koksownia mieszaa te cztery gatunki. Wielk trudno sprawia jednak transport wgla pomidzy kopalniami a koksowni. Dostawa koksu do pieca musi by ciga. Stosunek mieszania gatunkw musi by jednolity. Transport kolejowy nie mg tego w zupenoci zapewni.
Polscy inynierowie zdecydowali: trzeba kolejkami linowymi poczy wszystkie kopalnie z koksowni.
Troch historii
Koleje linowe nie s wynalazkiem XX ani nawet XIX wieku! S o wiele starsze od kolei elaznej. Idea budowania kolejek linowych zrodzia si ju z kocem redniowiecza podczas oble twierdz.
</support> 
</status> 
</period> 
</date> 
</month> 
</year> 
</style> 
</language> 
</author_2> 
</author_1> 
</title_article> 
</title_newspaper>